Sulmet ruse në hapësirën ajrore të NATO-s shkaktojnë alarm, ja pse mund të ndodhin

Ndërhyrjet në hapësirën ajrore të vendeve të NATO-s, për të cilat fajësohet Rusia, arritën një shkallë të paparë këtë muaj, duke ngritur pyetje nëse Kremlini po përpiqet të testojë gatishmërinë dhe aftësinë e aleancës për t'iu përgjigjur një sulmi të drejtpërdrejtë ose për të larguar vëmendjen dhe burimet e saj nga lufta në Ukrainë. Rusia ka shkelur hapësirën ajrore të fqinjëve të saj të NATO-s për dekada të tëra, duke e mohuar ose duke e shpërfillur si të paqëllimshme. Por që nga pushtimi i Ukrainës në vitin 2022, ndërhyrje të tilla kanë mbartur një kërcënim më të madh, aspak më shumë sesa kur dronët u dyndën në Poloni dy javë më parë dhe bënë që NATO të ngrinte avionë luftarakë për t'i rrëzuar, shkruan Associated Press, transmeton Klankosova.tv. Estonia tha se avionët luftarakë rusë fluturuan në territorin e saj javën e kaluar dhe qëndruan atje për 12 minuta, por që Rusia e mohoi të kishte ndodhur. Edhe Rumania dhe Letonia raportuan se dronë rusë shkelën hapësirën e tyre ajrore këtë muaj. Një vështrim i AP-së mbi atë që ka ndodhur dhe cilat mund të jenë motivet e Rusisë: Asnjë nga ndërhyrjet në hapësirën ajrore të vendeve të NATO-s nuk ka pasur përmasat e asaj që ndodhi në Poloni më 10 shtator, kur autoritetet thonë se rreth 20 dronë rusë fluturuan thellë mbi fshat para se të qëlloheshin nga avionët e NATO-s ose të rrëzoheshin vetë. Kjo shënoi angazhimin e parë të drejtpërdrejtë ushtarak midis aleancës dhe Rusisë që nga fillimi i pushtimit të saj në shkallë të plotë të Ukrainës. Rusia mohoi se kishte në shënjestër Poloninë, dhe aleati i saj Bjellorusia pretendoi se sinjalet e dronëve ishin bllokuar nga Ukraina, e cila kufizohet me Poloninë. Por udhëheqësit evropianë e kanë cilësuar atë si një provokim të qëllimshëm, duke treguar shkeljen e hapësirës ajrore estoneze javën e kaluar dhe incidente të tjera të fundit si provë të mëtejshme të një skeme më të gjerë të orkestruar nga Moska. Para se të pushtonte Ukrainën në vitin 2022, Kremlini kërkoi që NATO të hiqte dorë nga çdo plan për t'i ofruar Kievit anëtarësim në aleancë dhe të tërhiqte vendosjen e trupave pranë kufijve të Rusisë, duke përfshirë vendet baltike të Estonisë, Letonisë dhe Lituanisë, ish-republika të vogla sovjetike që iu bashkuan NATO-s dhe BE-së në fillim të viteve 2000. NATO i hodhi poshtë kërkesat. Presidenti rus Vladimir Putin paralajmëroi gjithashtu NATO-n që të mos lejonte Kievin të godiste thellë brenda Rusisë me armë me rreze të gjatë veprimi të furnizuara nga Perëndimi, duke kërcënuar se Moska mund të përgjigjej duke synuar objektet ushtarake në vendet e NATO-s që mundësojnë sulme të tilla. Kjo do të mbartte rreziqe të mëdha, përfshirë edhe për Moskën, pasi mund të shkaktonte një konflikt të drejtpërdrejtë midis Rusisë dhe NATO-s, e cila ka një avantazh të madh në armët konvencionale. Disa ekspertë e shohin rritjen e fundit të ndërhyrjeve në hapësirën ajrore të NATO-s si një përpjekje të Rusisë për të parë se si reagon aleanca në mënyrë që të mund të shfrytëzojë çdo çarje ose pavendosmëri. Dhe disa besojnë se Rusia shpreson të devijojë vëmendjen dhe burimet e NATO-s nga mbështetja e Ukrainës në mbrojtjen e territorit të vet.