Vetëm 15.5% e rajoneve bregdetare të botës mbeten ekologjikisht të paprekura, sipas një studimi të ri që kërkon masa urgjente të ruajtjes për të mbrojtur atë që ka mbetur dhe për të rikthyer vendet që janë degraduar.
Studimi, i udhëhequr nga studiues në Universitetin e Queensland, përdori të dhëna satelitore për të ekzaminuar shkallën në të cilën aktivitetet njerëzore kanë shkatërruar brigjet anembanë globit.
Studimi zbuloi se deri në vitin 2013 - viti i fundit për të cilin të dhënat ishin të disponueshme - mbetën pak vija bregdetare të paprekura, madje edhe zona të largëta si rajoni Kimberley i Australisë Perëndimore të prekura nga peshkimi dhe miniera.
Hulumtimi, i publikuar në revistën shkencore Conservation Biology, bazohet në punën e mëparshme që ekzaminoi aktivitetet njerëzore brenda ekosistemeve tokësore dhe detare, transmeton KlanKosova.tv.
Zonat e vogla të bregdetit që mbeten të padëmtuara nga presionet si peshkimi, bujqësia, zhvillimi urban, minierat dhe rrugët ishin kryesisht në Kanada, të ndjekura nga Rusia, Grenlanda, Kili, Australia dhe Shtetet e Bashkuara.
Shumë pak zona të paprekura dhe shpesh nivele të larta degradimi u gjetën në vendet ishullore, në pjesën më të madhe të Evropës dhe në vende duke përfshirë Vietnamin, Indinë dhe Singaporin. Rajonet bregdetare që përmbajnë barëra deti, savana dhe shkëmbinj nënujorë koralorë kishin nivelet më të larta të presionit njerëzor.
Brooke Williams, autori kryesor i studimit dhe ekolog në Universitetin e Queensland, tha se për shkak se shumica e popullsisë së botës jeton në rajone bregdetare, presionet mbi ato ekosisteme mund të marrin shumë forma dhe të ndodhin si në tokë ashtu edhe në det.
Bashkëautori James Watson, i Universitetit të Queensland, tha se largësia nuk garantonte se vijat bregdetare do të mbeten të paprekura, duke treguar për minierat dhe veçanërisht peshkimin si industri që shkaktojnë rënie mjedisore në ato vende.
Studiuesit argumentojnë se mbrojtja e vijave bregdetare të botës do të kërkojë një sërë masash, duke përfshirë legjislacionin për të mbrojtur rajonet e padëmtuara dhe punën e restaurimit për të përmirësuar vendet që janë degraduar.
"Dhe në vendet që janë shumë të degraduara, ne duhet të kemi një axhendë shumë më të madhe restaurimi jo vetëm për speciet, por për ujin, për karbonin, të gjitha këto gjëra."
●●●
DSHKRIMI NGA
D.T
Editorial nga Klan Kosova — ndjek lifestyle dhe zhvillimet e tjera kryesore të vendit.