Autoritetet iraniane kanë arrestuar të paktën katër politikanë të lartë reformistë, të dyshuar për përpjekje për rrëzimin e sistemit islamik, vetëm disa javë pas trazirave më vdekjeprurëse në vend për vite me radhë. Arrestimet kanë ndodhur në një kohë të ndërlikuar për marrëdhëniet me Shtetet e Bashkuara, të cilat sapo kanë nisur bisedimet me Teheranin, por ende shqyrtojnë opsionet e tyre ushtarake.

Agjencia shtetërore Fars njoftoi se Azar Mansouri, kryetarja e Frontit Reformist, një organizatë që përfaqëson partitë reformiste u arrestua në shtëpinë e saj të dielën. Mohsen Aminzadeh, ish-zëvendësministri i Jashtëm për Çështjet Amerikane, dhe Ebrahim Asgharzadeh, politikan veteran, u ndaluan gjithashtu. Identiteti i politikanit të katërtit nuk është bërë publik, ndërsa disa figura të tjera të larta janë thirrur nga drejtësia.

Autoritetet kanë akuzuar të arrestuarit për “shkelje të unitetit kombëtar”, kundërshtim të Kushtetutës, bashkëpunim me “propagandën e armikut” dhe krijimin e “mekanizmave të fshehta për rrëzimin e regjimit islamik”. Gjatë javës së fundit janë ndaluar edhe tre aktivistë të tjerë opozitarë që kanë kërkuar një referendum kushtetues.

Irani po përballet me presion të brendshëm dhe diplomatik për shkak të numrit rekord të viktimave gjatë protestave të fundit dhe rrezikut në rritje të përplasjeve ushtarake me Uashingtonin. Presidenti amerikan Donald Trump tha se bisedimet kanë qenë shumë të mira dhe do të vazhdojnë, por paralajmëroi për pasoja të rënda për Teheranin, nëse nuk arrihet një marrëveshje.

Agjencia Human Rights Activists News Agency raporton se gjatë protestave të muajit të kaluar janë vrarë 6,842 persona. Qeveria iraniane ka konfirmuar 3,117 viktima, përfshirë anëtarë të forcave të sigurisë, duke fajësuar “mercenarë dhe terroristë” të mbështetur nga SHBA-të dhe Izraeli. Opozita iraniane jashtë vendit pretendon se numri i të vrarëve mund të shkojë në dhjetëra e mijëra.

Protestat kanë tronditur shoqërinë iraniane dhe kanë shtyrë politikanët reformistë të kërkojnë llogaridhënie për dhunën. Mansouri ka publikuar postime në Instagram, ku shpreh zhgënjimin e saj mbi mundësinë e reformave brenda sistemit aktual politik dhe ka kërkuar dorëheqjen e Masoud Pezeshkian, kandidatit që ajo mbështeti dy vjet më parë.

Agjencia Mizan e lidhur me drejtësinë iraniane raportoi se të arrestuarit kanë kryer “veprime të koordinuara për të ndezur klimën politike dhe sociale, ndërsa SHBA-të dhe Izraeli kërcënojnë ushtarakisht”. Ndërkohë, Ali Shakouri-Rad, politikan i njohur reformist, ka thënë në një audio se vetë forcat e sigurisë kanë kryer sabotime gjatë protestave për të justifikuar shtypjen e dhunshme.

Shtetet e Bashkuara kanë rritur praninë ushtarake në ujërat e Gjirit Persik para nisjes së bisedimeve me Iranin. Analistët thonë se Uashingtoni kërkon që Teherani të ndalojë përgjithmonë pasurimin e uraniumit, të kufizojë programin e raketave balistike dhe të ndalojë mbështetjen për grupet militante rajonale. Teherani pranon kufizime vetëm për programin bërthamor. Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, tha se vendi nuk mund të pranojë të gjitha kërkesat amerikane dhe nuk do të heqë dorë nga e drejta për pasurimin e uraniumit brenda vendit. /Financial Times