Rrugët e Kosovës janë mbushur me vetura të vjetra. Pothuajse çdo ditë, ato shkelen nga rreth 200 mijë vetura të tilla. Madje, në këto rrugë qarkullojnë edhe vetura që janë prodhuar para shtatë dekadash. Sipas MPB’së, vetura më e vjetër në vend është prodhuar në vitin 1949. E se këto vetura janë të “preferuarat” e kosovarëve, e tregojnë edhe statistikat e importit. Në Doganë thonë se vetëm gjatë këtij viti janë importuar rreth 17 mijë vetura të përdorura.

Arjeta Shabani

Një Mercedes i kuq që qarkullon rrugëve të vendit, mund t’iu ketë rënë në sy shumë qytetarëve. Por, pak prej atyre që e kanë parë kanë njohuri për vjetërsinë e këtij automjeti.

Ai daton që nga vitet e 70’ta, dhe është vetura më e vjetër në vend.

Në Ministrinë e Punëve të Brendshme deklarojnë se në gjithë vendin aktualisht janë në qarkullim mbi 350 mijë automjete, 290 mijë prej të cilave janë vetura.

Zyrtari për informim në MPB, Behar Haziraj i ka thënë Gazetës Express se ky vetura më e vjetër që endet rrugëve të vendit është prodhuar para 7 dekadash.

“Sa i përket veturës më të vjetër në qarkullim në Kosovë për momentin është vetura Mercedes ngjyrë e kuqe, viti i prodhimit 1949”, ka thënë Haziri.

Por, kjo nuk është vetura e vetme e vjetër që qarkullon në vend.

Bazuar në statistikat që ka siguruar Gazeta Express nga MPB’ja, numri i veturave të vjetra në vend shkon në rreth 200 mijë.

Sipas këtij institucioni, në gjithë vendin aktualisht janë në qarkullim 150 vetura që janë prodhuar para katër dekadash dhe rreth 20 të tjera, të prodhuara para vitit 1970.

E pavarësisht dëmeve që ato shkaktojnë, vetura të tilla vazhdojnë që të importohen për çdo vit. Madje, bazuar në statistikat e importit, veturat e vjetra duket se janë “të preferuarat”e kosovarëve.

Zëdhënësi i Doganës, Adriatik Stavileci i ka thënë Gazetës Express se vetëm gjatë këtij këtij viti janë importuar mbi 23 mijë vetura. Ai deklaron se numri më i madh i tyre janë vetura të përdorura.

“Gjatë këtij viti janë importuar 23028 copë. Pjesa dërmuese është të përdorura,  pra 19778 copë/ derisa të reja janë 3250 copë”, ka thënë Stavileci.

Për importin e tyre, kosovarët kanë shpenzuar miliona euro. Sipas Doganës, vlera e përbashkët e këtyre veturave sillet rreth 200 milionë euro.

“Vlera e tyre pra e përbashkët është 201 milion euro, të përdorurat 147 milion, derisa të rejat janë  54 milion, kurse taksat e paguara në total si për të përdorura po ashtu edhe për të reja janë në lartësinë prej 40 milionë euro”, deklarojnë në Doganë.

E veturat më të preferuara për banorët e vendit po del të jenë ato gjermane, pasuar nga ato franceze, por që nuk mungon edhe importi nga vendet e tjera.

“Llojet janë të ndryshme, por dominojnë markat gjermane, pastaj ato franceze dhe italiane, gjithashtu kemi edhe importe të veturave aziatike”, thuhet në përgjigjet e Stavilecit drejtuar Gazetës Express.

Bazuar në statistikat e Doganës së Kosovës, më së shumti vetura janë importuar të markës Ëolksëagen, pasuar nga marka Audi dhe Mercedes-Benz.

Vetëm nga këto tri marka, janë importuar rreth 13 mijë vetura të përdorura.

Por, importi dhe përdorimi i veturave të vjetra në vend po konsiderohet si një nga ndotësit më të mëdhenj të ajrit. Këtë e thonë edhe në Ministrinë e Mjedisit dhe Planifikimit Hapësinor.

Në këtë ministri deklarojnë se kanë ndërmarrë veprime të rëndësishme për reduktimin e ndotjes së ajrit, e që sipas tyre po ndikojnë në përmirësimin e gjendjes.

Zëdhënësi i MMPH’së, Leutrim Sahiti i ka thënë Gazetës Express se ata kanë kërkuar nga Ministria e Infrastrukturës që të zbatojnë udhëzimin administrativ që MMPH-ja ka nxjerrë vite më parë, e i cili ndalon regjistrimin e veturave që tejkalojnë normat e lejuara të shkarkimeve në ajër.

“Kjo Ministri në qershor të këtij viti ka filluar me fazen testuese të zbatimit të këtij udhëzimi mirëpo kjo fazë duhet të përfundojë dhe ky udhëzim duhet urgjentisht të fillojë së realizuari dhe kjo do të përmirësojë dukshëm gjendjen pasi që veturat e sidomos ato të vjetra janë një nga ndotësit më të mëdhenjë të ajrit”, ka thënë Sahiti.

Edhe Instituti i Shëndetit Publik ka kërkuar urgjentisht nga autoritetet kompetente, largimin nga përdorimi i veturave të vjetra dhe veturat pa katalizator dhe masa të tjera.

Ndryshe, ditë më parë Agjencia Evropiane e Mjedisit ka njoftuar se Kosova kishte 3,700 vdekje në vit nga ajri i ndotur, duke u renditur e para në Evropë. Me fjalë të tjera, ajri i ndotur ka shkaktuar humbjen e jetës së 0.2% të popullsisë./Gazeta Express