Numri më i madh i turistëve në Ulqin vjen nga rajoni, veçanërisht nga Kosova, përfshirë edhe diasporën nga Zvicra dhe Gjermania. Një numër i konsiderueshëm mysafirësh vjen gjithashtu nga Serbia dhe Bosnja e Hercegovina, ndërsa këto tri grupe së bashku përbëjnë rreth 60 për qind të qarkullimit turistik të Ulqinit, thotë për RTKLive, kryetari i kësaj komune dhe lideri i Forcës, Genc Nimanbegu.

Miratimi i ndryshimeve në Ligjin për Ministrinë e Punëve të Brendshme dhe Ligjin për Agjencinë e Sigurisë Kombëtare në Kuvendin e Malit të Zi ka shkaktuar reagime të forta në skenën politike, sidomos pas paralajmërimit të Bashkimit Evropian se disa zgjidhje nuk janë në përputhje me rregulloren evropiane. Për këto ndryshime votuan 47 deputetë të shumicës parlamentare, përfshirë edhe nëntë deputetë nga partitë e pakicave – nga partitë boshnjake dhe ato shqiptare.

Koalicioni Aleanca Shqiptare, që përbëhet nga Forca, Lidhja Demokratike dhe grupi qytetar Lëvizja Tuzi, i mbështeti ndryshimet, por vetëm pjesërisht, thotë Nimanbegu për RTK Live.

Vendime të vështira

Duke konstatuar se Aleanca Shqiptare votoi vetëm për ligjin për MPB-në dhe jo për ligjin për ASK-në, lideri i Forcës thotë se vendimi për të mbështetur ndryshimet në ligjin për policinë është marrë me synimin për të përmirësuar funksionimin e këtij institucioni. Megjithatë, ai pranon se e gjithë pakoja ligjore është politikisht dhe juridikisht e ndjeshëm.

“Personalisht mendoj se ligji është problematik, veçanërisht pasi kemi marrë njoftim nga Bashkimi Evropian se nuk është plotësisht në përputhje me direktivat evropiane”, thotë Nimanbegu, duke shtuar se vendime të tilla janë gjithmonë të vështira dhe se duhet të ekzistojë përgjegjësi – si për votimin, ashtu edhe për pasojat që ai mund të prodhojë.

Sipas tij, përgjegjësia politike në këtë rast i takon para së gjithash shumicës parlamentare. Në të njëjtën kohë ai kujton se në praktikën parlamentare shpesh ndodh që ligjet të miratohen me qëllime të mira, por më pas të rezultojë se janë të vështira për t’u zbatuar ose prodhojnë efekte të padëshiruara.

Pa konsultime

Nimanbegu pranon gjithashtu se brenda koalicionit të tyre nuk ka pasur konsultime të veçanta para votimit në parlament për ligjet e kontestuara. Koalicioni Aleanca Shqiptare, kujton ai, përbëhet nga disa subjekte politike, ndërsa Lidhja Demokratike ndërkohë është distancuar qartë nga pjesëmarrja në pushtetin aktual.

“Deputeti ynë ka kryer detyrimet e tij dhe ndoshta ka vlerësuar se në atë moment ky ishte vendimi më i mirë”, thotë Nimanbegu.

I pyetur pse u mbështet një ligj dhe jo tjetri, ai thotë se sqarimi më i detajuar duhet kërkuar nga vetë deputetët. Ai shton se vitet e fundit e ndjek më pak politikën shtetërore sesa më parë, sepse obligimet si kryetar i Komunës së Ulqinit janë rritur ndjeshëm.

Tensione politike

Vendimi i opozitës, përkatësisht i Partisë Demokratike të Socialistëve (DPS), për t’u tërhequr nga disa komisione parlamentare, përfshirë edhe Komisionin për Reformën Zgjedhore, sipas Nimanbegut është një paralajmërim serioz politik për shumicën qeverisëse.

“Sigurisht që ky vendim i partisë më të madhe opozitare në Kuvendin e Malit të Zi nuk do të ndikojë pozitivisht në rrugën evropiane të vendit”, thotë ai, duke shtuar se e kupton protestën e DPS-së për shkak të miratimit të ligjeve të kontestuara.

Reforma zgjedhore, kujton ai, është një nga detyrimet kyçe që shteti duhet të përmbushë para anëtarësimit në Bashkimin Evropian. Dalja e DPS-së nga ky proces e komplikon më tej situatën politike, e cila rëndohet edhe nga dorëheqja e kryetarit të Komisionit parlamentar për integrime evropiane, nënkryetarit të DPS-së, Ivan Vukoviq.

Nimanbegu e sheh këtë si një shenjë të qartë se bashkëpunimi mes opozitës dhe shumicës qeverisëse është dëmtuar seriozisht.

“Kam përshtypjen se në shoqërinë tonë ka mungesë dialogu. Nuk është e domosdoshme që çdo bisedë të përfundojë me konsensus, por është e rëndësishme që aktorët politikë të bisedojnë dhe të dëgjojnë argumentet e njëri-tjetrit”, thotë ai.

Sipas tij, Malit të Zi sot i mungon edhe një udhëheqje politike më e fortë që do ta nxisë një dialog të tillë.

Marrëveshje e paqartë

Duke folur për rolin e partive të pakicave në pushtetin aktual, Nimanbegu kujton se këto parti zakonisht janë të interesuara të marrin pjesë në strukturat qeverisëse. Megjithatë, ai vlerëson se marrëveshja e koalicionit të partive të pakicave me partitë që fituan më shumë vota në zgjedhjet e vitit 2023 nuk ka qenë mjaftueshëm qartë e përcaktuar.

“Edhe më herët kam paralajmëruar se kjo marrëveshje nuk ishte negociuar mirë, sidomos kur bëhet fjalë për drejtimet kryesore të politikës së Qeverisë”, thotë ai.

Vendime të shumta kontroverse të pushtetit, sipas tij, vetëm i kanë konfirmuar rezervat që kishte për këtë model bashkëpunimi politik. Megjithatë, duke qenë se zgjedhjet e ardhshme parlamentare janë relativisht afër, Nimanbegu nuk pret që partitë e pakicave të largohen nga koalicioni qeverisës.

Në këto rrethana, shton ai, mbështetja që Mali i Zi merr nga Brukseli – pjesërisht edhe për shkak të rrethanave gjeopolitike – shpesh shërben si argument politik për ruajtjen e pushtetit aktual.

“Në këtë kuptim, Bashkimi Evropian ndonjëherë bëhet një lloj alibie për vendime të ndryshme të shumicës qeverisëse”, thotë Nimanbegu.

Shembull kompromisi

Ndryshe nga bllokadat politike në nivel shtetëror, Nimanbegu thotë se në nivel lokal është ende e mundur të arrihen kompromise. Si shembull ai përmend negociatat e gjata për menaxhimin e Parkut Natyror Solana në Ulqin.

“Pas shumë bisedimeve, pushteti lokal dhe Qeveria arritën të gjejnë një zgjidhje kompromisi. Kemi investuar shumë përpjekje për të arritur marrëveshje”, thotë ai.

Sipas tij, politika e përplasjes së vazhdueshme dhe “gërmimit të llogoreve” në planin afatgjatë i dëmton shoqëritë.

“Jemi një komunitet i vogël për të përballuar ndarje kaq të thella politike”, paralajmëron Nimanbegu.

Bashkëpunimi me qeverinë

Kur bëhet fjalë për bashkëpunimin konkret mes Komunës së Ulqinit dhe Qeverisë së Malit të Zi, ai thotë se kjo varet nga institucioni në institucion. Me disa prej tyre, sipas tij, bashkëpunimi është shumë i mirë, ndërsa problemet më së shpeshti shfaqen kur hapen çështjet e decentralizimit dhe kompetencave.

Një sfidë e veçantë janë financat e pushtetit lokal: komunat kanë kryesisht të ardhura sezonale, ndërsa shteti ka burime më të qëndrueshme, si TVSH-ja. Si shembull ai përmend të ardhurat që realizon ndërmarrja që menaxhon të mirat detare.

Sipas të dhënave jozyrtare, nga Ulqini në vit realizohen 6 deri në 7 milionë euro, por këto para nuk kthehen në komunitetin lokal në masën e duhur. Sipas Nimanbegut, edhe gjysma e kësaj shume do t’i mundësonte Ulqinit të zgjidhte një pjesë të borxheve të trashëguara dhe të niste investime më të mëdha.

Plazhi i Madh

Një nga çështjet që vitin e kaluar shkaktoi reagime të forta në Ulqin ishte paralajmërimi për investimet e kompanisë Eagle Hills, e lidhur me investitorin Mohamed Alabbar.

Kompania u regjistrua në Mal të Zi në fillim të marsit të vitit të kaluar dhe vetëm dhjetë ditë më pas u paraqit në tenderin për dhënien me qira të plazheve, duke aplikuar për 18 plazhe, që përbëjnë rreth katër kilometra bregdet.

“Komuniteti lokal e pa këtë si një përpjekje për të marrë përfundimisht kontrollin mbi të gjithë Plazhin e Madh”, thotë Nimanbegu, duke kujtuar se për këtë arsye u organizuan protesta në Ulqin dhe Podgoricë.

“Mesazhi i komunitetit lokal ishte i qartë: investitorët janë të mirëseardhur, por jo edhe modeli ku resurset e përbashkëta jepen pa një interes të qartë për popullsinë lokale”, thekson ai.

Ndërkohë, sipas tij, kompania ka ndryshuar strategjinë dhe tani po përpiqet të përmirësojë imazhin përmes sponsorizimeve dhe bashkëpunimit me media, klube sportive dhe manifestime kulturore.

Më së shumti mysafirë nga Kosova

Duke folur për projektet lokale, Nimanbegu thotë se ky vit për Ulqinin do të jetë vit investimesh dhe planifikimi.

“Në proces është rindërtimi i një prej rrugëve kryesore të qytetit, ndërsa së shpejti pritet të fillojë edhe rinovimi i rrugës më të gjatë në komunë – një projekt me vlerë rreth tre milionë euro, që financohet nga kredi dhe fonde ndërkombëtare”, thotë ai.

Përveç kësaj, pushteti lokal planifikon të zgjidhë problemin e parkingut dhe të nisë transportin publik urban dhe ndërurban – për herë të parë pas tre dekadash.

Ulqini vazhdon të presë numrin më të madh të turistëve nga rajoni. Më së shumti mysafirë vijnë nga Kosova, përfshirë edhe diasporën nga Zvicra dhe Gjermania, ndërsa një numër i madh turistësh vjen edhe nga Serbia dhe Bosnja e Hercegovina.

Këto tri grupe së bashku përbëjnë rreth 60 për qind të qarkullimit turistik të qytetit.

Sipas Nimanbegut, vendosja e linjave të reja ajrore me kosto të ulët mes Malit të Zi dhe kryeqyteteve rajonale e evropiane mund të rrisë më tej numrin e turistëve nga Evropa dhe të forcojë sezonin turistik.