Për herë të parë në më shumë se gjysmë shekulli, njerëzimi po përgatitet të udhëtojë drejt Hënës.

Misioni Artemis II i NASA-s, i planifikuar për t'u nisur më 6 shkurt, do të marrë katër astronautë në një udhëtim 10-ditor rreth Hënës, pas të cilit ata do të rihyjnë në atmosferën e Tokës me një shpejtësi rekord prej rreth 40,000 kilometrash në orë.

Edhe pse misioni nuk përfshin një ulje, është një hap kyç në planin e SHBA-së për të vendosur një prani njerëzore afatgjatë përtej orbitës së ulët të Tokës, raporton Euronews.

Artemis II është misioni i dytë në programin Artemis të NASA-s, i nisur në vitin 2017 me qëllim kthimin e njerëzve në Hënë dhe, në planin afatgjatë, dërgimin e astronautëve në Mars. Misioni vjen pas fluturimit të suksesshëm testues pa ekuipazh Artemis I, i cili orbitoi Hënën në fund të vitit 2022.

For the crew of Artemis II, their mission will soon be reality. Learn about the challenges they face and the teamwork required to fly around the Moon.

Episode 2 of Moonbound is live—and free to watch on NASA+: https://t.co/NtKmF2gywp pic.twitter.com/KBHBmVYYd6

Astronautët do të fluturojnë në anijen e re kozmike Orion, e cila do të transportohet në hapësirë ​​nga raketa Space Launch System (SLS). Do të jetë hera e parë që njerëzit fluturojnë në këto anije kozmike dhe hera e parë që një ekuipazh njerëzor i afrohet Hënës që nga Apollo 17 në vitin 1972.

Ndryshe nga misionet e ardhshme, Artemis II nuk është projektuar për të ulur astronautët në sipërfaqen hënore. Në vend të kësaj, ekuipazhi do të orbitojë Hënën, do të kalojë pas anës së saj të largët dhe do të kthehet në Tokë. Misioni është menduar si një provë gjithëpërfshirëse e sistemeve që do të përdoren për uljet e ardhshme.

NASA po e përdor këtë fluturim për të provuar se teknologjitë e saj të anijes kozmike, raketave dhe mbështetjes së jetës janë të sigurta dhe të besueshme për udhëtimin njerëzor në hapësirë ​​të thellë. Skenari i misionit Artemis II kujton Apollo 8 në vitin 1968, kur astronautët rrethuan për herë të parë Hënën pa u ulur.

Edhe pse mund të duket modest krahasuar me uljen në Hënë, misioni Artemis II mbart një peshë të madhe politike dhe strategjike. Dërgimi i njerëzve përtej orbitës së ulët të Tokës kërkon angazhim financiar afatgjatë, teknologji të besueshme dhe mbështetje të qëndrueshme politike. Misionet me pilot dërgojnë një mesazh të fortë serioziteti që misionet robotike nuk mund ta bëjnë, dhe u japin partnerëve ndërkombëtarë dhe kompanive tregtare besimin për të përafruar planet e tyre me ato të NASA-s.

John Pernet-Fisher, një studiues në Universitetin e Mançesterit, shpjegon rëndësinë e misionit. "Ky është një moment i rëndësishëm për NASA-n dhe programin Artemis. Për herë të parë, një ekuipazh njerëzor do të shohë anën e largët të Hënës, që është një hap kyç drejt qëllimit përfundimtar të NASA-s për t'i kthyer njerëzit në sipërfaqen hënore", tha ai.

"Ky është gjithashtu një arritje e madhe teknologjike. Ky është një raketë dhe anije kozmike krejtësisht e re, gjigante, dhe ekuipazhi do të bëhet njeriu më i shpejtë në histori kur të rihyjë në atmosferën e Tokës. Ne presim që ata të arrijnë shpejtësi prej rreth 40,000 kilometrash në orë", shtoi Pernet-Fisher.

Ekuipazhi i misionit Artemis II përbëhet nga katër astronautë: tre amerikanë - Reid Wiseman, Victor Glover dhe Christina Koch - dhe kanadezi Jeremy Hansen. Pjesëmarrja e Kanadasë nënvizon karakterin ndërkombëtar të programit Artemis, të cilit deri më tani i janë bashkuar më shumë se 60 vende nënshkruese të Marrëveshjes Artemis.

Menjëherë pas nisjes, ekuipazhi do të fillojë testimin e sistemeve kryesore të mbështetjes së jetës së Orion, duke përfshirë pajisjet e ajrit, ujit dhe sigurisë. Kjo do të jetë gjithashtu hera e parë që astronautët kanë provuar një sistem tualeti në hapësirë ​​të thellë, një përmirësim i rëndësishëm krahasuar me epokën Apollo, kur ekuipazhet mbështeteshin në të ashtuquajturat "tuba lehtësuese", raporton Index.

"SLS dhe kapsula Orion sipër saj përfaqësojnë një brez të ri të teknologjisë së raketave", tha Pernet-Fisher. "Në epokën Apollo, ne kishim Saturn V me modulin Apollo. Këta janë pasardhësit e tyre modernë. Raketa SLS (Sistemi i Nisjes në Hapësirë) u projektua posaçërisht për të qenë mjaft e fuqishme për të mundësuar udhëtime të mëtejshme në të ardhmen. Me të, misionet në Mars mund të bëhen realitet, dhe përmendet se është mjaft e fuqishme për të arritur edhe Jupiterin."

Kohëzgjatja e planifikuar e misionit është 10 ditë, nga nisja deri në uljen në oqean.

Nëse misioni është i suksesshëm, ai do të hapë rrugën për Artemis III dhe misionet e ardhshme që synojnë ndërtimin e një pranie njerëzore në dhe përreth Hënës, duke përfshirë stacionin hapësinor Lunar Gateway.

Anija kozmike Orion mbështetet në një modul shërbimi evropian të prodhuar në Gjermani që i siguron asaj ajër, ujë dhe shtytje. Është një modul cilindrik që furnizon avionin me energji elektrike, ujë, oksigjen dhe azot dhe ruan temperaturën dhe kursin e duhur.