Shkruan: Berat Rukiqi

Si të përfitojmë nga regjimi i ri tarifor:  10 Produkte me potencial për Eksport në tregun amerikan

Tarifat e reja të vendosura nga Trump, për vendet aziatike dhe vendet e Bashkimit Evropian kanë krijuar hapësira të mëdha për riorientim të prodhimit dhe tregtise.

Sigurisht vendet me tarifa me të ulëta për eksport në tregun amerikan, mund të krijojnë përparësi të shpejtë dhe përfitme nga situata e re dramatike në tregtinë globale

Kosova, me vetëm 10% tarifë, mund të zë vend të rëndësishëm, nëse ka veprime konkrete nga Qeveria në përkrahje të eksporteve

Në vijim është një listë e 10 kategorive të produkteve që mubd duhët të përkrahen dhe kanë potencial për eksport në tregun amerikan.

1. Tekstile dhe veshëmbathje

SHBA importon: $79.3 miliardë (2023)

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria:

 • Mbështetje për certifikime ndërkombëtare (OEKO-TEX, WRAP)

 • Grante për modernizimin e pajisjeve

 • Lidhje me zinxhirë globalë për prodhim nën markat amerikane

2. Produkte të përpunuara ushqimore (ajvar, reçelra, salca)

SHBA importon: $11.4 miliardë në fruta dhe perime të përpunuara

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria:

 • Subvencione për certifikim në FDA

 • Investime në ambalazh modern dhe tërheqës

 • Përfshirje në panaire ushqimore ndërkombëtare

3. Ujë Mineral

SHBA importon: $350 milionë, vetëm nga Italia

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria:

 • Mbështetje për certifikim sipas standardeve shëndetësore amerikane

 • Ndihmë për transport me kosto të ulët në konteinerë

 • Kampanja për promovim online dhe me rrjetin e diasporës në SHBA

4. Mobilje dhe produkte druri

SHBA importon: $69 miliardë

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria

 • Nxitje për certifikimin FSC dhe ISO

 • Trajnime për dizajn dhe tregim të historisë së produktit

 • Partneritete me platforma si Wayfair dhe Overstock

5. Verë

SHBA importon: $2.6 miliardë, vetëm nga Franca

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria

 • Grante për certifikim të verës për tregun amerikan

 • Mbështetje për qasje në distributorë të SHBA-së

6. Djathë dhe bulmet

SHBA importon: $5.39 miliardë (2024)

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria

 • Mbështetje për përmbushjen e standardeve USDA/FDA

 • Ndërtim i laboratorëve të certifikimit për eksport

7. Erëza, Çajra dhe Bimë Mjekësore

SHBA importon: $364 milionë në erëza

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria:

 • Mbështetje për organikë dhe standarde “fair trade”

 • Përfshirje të prodhuesve në platforma online si Amazon

 • Qendra për grumbullim, tharje dhe paketim profesional

8. Produkte letre dhe kartoni

SHBA importon: rreth 6.8 milionë tonelata në vit

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria

 • Grante për teknologji të riciklimit dhe përpunimit

9. Komponentë metalikë dhe pjesë mekanike

SHBA importon: 28.1 milionë ton çelik dhe produkte metali

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria

 • Financim për certifikim teknik

 • Nxitje për bashkëpunim me industri në Austri, Gjermani, Zvicër,  si nënkontraktorë për SHBA

 • Qasje në financa për makineri precize

10. Produkte Artizanale dhe Dekorative

SHBA importon: mbi 300 milionë $ përmes platfromave Etsy, Amazon Handmade,etj

Veprimet që do të duhej t’i bëj Qeveria

 • Mbështetje për qasje online dhe në pagesa ndërkombëtare (rregullimi i qasjes në Paypal, etj)

 • Krijimi i markës “Crafted in Kosova”

(Autori ka qenë Kryetari i Odës Ekonomike të Kosovës, tani është anëtar i Lidhjes Demokratike të Kosovës)