Hajriz Mjeku, 64 vjeç, e ka vetëm një arsye pse e shfrytëzon taksinë ilegale për të udhëtuar nga Fushë Kosova për në kryeqytet dhe anasjelltas. E kursen kohën e  jetës së tij kur nuk udhëton me trafik urban, pavarësisht se bileta është dhjetë centë më e shtrenjtë.

Kujtesa Delija*

"Autobusin e përdori pak më rrallë, sepse janë më të ngadalshëm. Një orë bën prej Fushë Kosovës në Prishtinë. Ashtu s’kam kohë", ankohet Mjeku.

Pikërisht rasti sikur i Hajrizit iu ka ndihmuar taksistëve ilegalë që të kenë më shumë punë në këtë linjë.

Prej pasluftës është duke u zhvilluar ilegalisht transportimi i udhëtarëve nëpër rrugë të ndryshme të kryeqytetit. Taksi të tilla ilegale ka edhe në linjën që dërgon nga qendra e Prishtinës drejt lagjeve “Bregu i Diellit”, “Veternik”, “Mat” dhe lagjeve të tjera.

Ka edhe raste kur qytetarët e paguajnë biletën mujore të autobusit, por i shfrytëzojnë taksitë ilegale për të udhëtuar.

Arianitë Elshani thotë se gjithmonë hip në taksi në të zezë, kur është duke u ngutur dhe mund të vonohet në punë.

"E kam biletën mujore për autobus, por kur të jam për ngut, i përdori taksitë”, tha ajo.

Pavarësisht se punojnë në mënyrë të jashtëligjshme, shoferët e shohin këtë si vend pune, sepse shteti s’ka arritur t’iu bëjë zgjidhje.

"Arsyeja pse dal në rrugë është që unë s`kam tjetër punë, tjetër pare, as s’kam kurrfarë të ardhura tjera", thotë shoferi M.B., i cili e drejton veturën 30 vjet të vjetër.

Ai thotë se me këtë punë, që bie në kundërshtim me ligjin, fiton vetëm sa për të mbijetuar.

"Nuk është fitim i fortë, vetëm sa me hangër e me pi, kurgjo ma shumë", shtoi ai.

Nuk mungojnë as rastet kur shoferët e këtyre mjeteve ilegale nuk janë të Fushë Kosovës apo Prishtinës dhe transportojnë qytetarë në vende të tjera.

Shoferi A.M. nga Gjilani, i cili është shpërngulur në kryeqytet para disa javësh, sheh se këtu është një konkurrencë më e madhe, me shumë pak fitim.

“Në Prishtinë shumë ngarkesë dhe konkurrencë. Nuk ia vlen me e ndez veturën herët në mëngjes me fitim 15-20 euro, këto shpenzohen vetëm për amortizim të automjetit”, thotë babai i dy fëmijëve, i cili e ushtron këtë profesion qe 25 vjet.

Vetëm këtë vit, ai ka marrë disa dënime nga policia dhe inspektorati komunal.

“Gjatë këtij viti i kam marrë pesë-gjashtë gjoba në vlera të ndryshme, 140 euro, 80, 40, qysh t`iu teket”, u shpreh ai.

Sigurisht, më i dëmtuari nga transportuesit ilegalë është Trafiku Urban, që po përballen me humbje të shumta.

“Taksitë ilegale janë përgjegjës në aspekt financiar, sepse i zvogëlojnë të hyrat ditore dhe në aspekt teknik, duke i bllokuar vend-ndaljet e autobusëve”, thuhet në përgjigjen me shkrim të Trafikut Urban.

Sipas drejtorit për shërbime publike në Fushë Kosovë, Maliq Berisha, shoferët e taksive duhet të jenë banorë të atij qyteti dhe t`i kenë dokumentet e nevojshme për të marrë licencë pune nga organet komunale.

“Dokumentet që duhet t`i ketë një taksist janë certifikata e biznesit , certifikata e vendbanimit, letërnjoftimin, patentë shoferin dhe librezën e veturës. Përndryshe, refuzohen rastet kur nuk janë banorë të Fushë Kosovës dhe Prishtinës ose nuk i kanë sjellë dokumentet e nevojshme”, thotë Berisha.

Tutje, ai thotë se për ta zgjidhur këtë problem, duhet marrë masa në mënyrë të vazhdueshme.

Për parandalim të kësaj veprimtarie janë përgjegjës inspektorët e të dy qyteteve, në bashkëpunim me Policinë e Kosovës.

“Inspeksioni i Rendit Komunal thuajse çdo ditë është prezent nëpër stacione të ndryshme, në linjat 1, 3 dhe 4, pasi këto linja janë më të ngarkuarat nga transportuesit ilegalë. Përveç inspektimeve të rregullta, organizohen edhe plane operative me Policinë”, shkruan në e-mailin e dërguar nga Adonis Tahiri, drejtor i inspeksionit.

Shoferët e taksive nuk mund t`iu ikin gjobitjeve dhe konfiskimeve të veturave. Tahiri tregon se nëse është rast i përsëritur, vetura i mbahet deri në pesë ditë.

“Secili taksist ilegal që ndalet automatikisht merr gjobën prej 100 eurosh dhe i konfiskohen targat ose automjeti. Nëse është si rasti i parë, ato i mbahen dy ditë, kurse nëse është recidivist, i mbahen deri në pesë ditë”, shkruhet në e-mail.

Thirrja e policisë është që qytetarët t’i shfrytëzojnë automjetet ligjore të transportit që të ndihen më të sigurt.

“Siguria e qytetarëve nuk është në nivel sikurse me taksistët e licencuar. Së pari, nuk e kanë adresën, nëse i ndodh diçka udhëtarit. Ndalohen në vende të palejueshme, nuk i kryejnë kontrollimet teknike gjashtëmujore të veturës dhe nuk i paguajnë taksat apo tatimin në fitim”, thotë Drejtoria Rajonale e Policisë përmes një përgjigje të marrë me e-mail.

Sipas Administratës së Trafikut Urban, janë mbi 1000 taksi ilegale që operojnë vetëm në kryeqytet, por problemet më së shumti janë në linjat një, tre dhe katër, sepse këto drejtime janë më të ngarkuarat.

Nga gjithsej 18 autobusë në linjën një, nëntë janë nga Trafiku Urban dhe nëntë të operatorëve privatë./Gazeta Express

*Kujtesa Delija është studente e vitit të parë në Degën e Gazetarisë në UP.