Japonia dhe Australia thanë të hënën se nuk po planifikonin të dërgonin anije të marinës në Lindjen e Mesme për të shoqëruar anijet përmes Ngushticës së Hormuzit , pasi Presidenti i SHBA-së Donald Trump u bëri thirrje aleatëve të krijojnë një koalicion për të rihapur rrugën ujore jetësore.

Me luftën SHBA-Izrael kundër Iranit që po krijon trazira në të gjithë Lindjen e Mesme dhe po trondit tregjet globale të energjisë në javën e saj të tretë, Trump këmbënguli të dielën se vendet që mbështeten shumë te nafta e Gjirit kanë përgjegjësi për të mbrojtur ngushticën përmes së cilës kalon 20% e energjisë në botë, shkruan Reuters.

Tregjet në Azi u hapën me kujdes, me naftën bruto Brent që u rrit me më shumë se 1% mbi 104.50 dollarë dhe tregjet rajonale të aksioneve u dobësuan kryesisht pas komenteve të Trump për përfshirjen e vendeve të tjera në mbrojtjen e ngushticës, transmeton Sinjali.

“Unë po kërkoj që këto vende të vijnë dhe të mbrojnë territorin e tyre sepse është territori i tyre”, u tha Trump gazetarëve në bordin e Air Force One gjatë rrugës nga Florida për në Uashington. “Është vendi nga i cili ata marrin energjinë e tyre”.

Trump tha se administrata e tij ka kontaktuar tashmë shtatë vende, por nuk i identifikoi vendet. Në një postim në rrjetet sociale fundjavën e kaluar, ai shpresonte që Kina, Franca, Japonia, Koreja e Jugut, Britania e Madhe dhe të tjerë do të merrnin pjesë.

Kryeministrja japoneze Sanae Takaichi tha të hënën se vendi i saj, i kufizuar nga kushtetuta e saj që heq dorë nga lufta, nuk ka plan të dërgojë anije detare për të shoqëruar anijet në Lindjen e Mesme.

“Ne nuk kemi marrë asnjë vendim në lidhje me dërgimin e anijeve shoqëruese. Ne po vazhdojmë të shqyrtojmë se çfarë mund të bëjë Japonia në mënyrë të pavarur dhe çfarë mund të bëhet brenda kuadrit ligjor“, i tha Takaichi parlamentit.

Australia, një tjetër aleat kyç i Indo-Paqësorit për SHBA-në, tha se nuk i ishte kërkuar dhe nuk do të dërgojë anije detare për të ndihmuar në rihapjen e ngushticës.

“E dimë sa tepër e rëndësishme është kjo, por kjo nuk është diçka që na është kërkuar ose për të cilën po kontribuojmë“, tha Catherine King, një anëtare e kabinetit të kryeministrit Anthony Albanese, në një intervistë me transmetuesin shtetëror ABC.

Trump mund ta shtyjë vizitën në Pekin pa mbështetjen e Kinës

Trump i tha Financial Times të dielën se priste që Kina të ndihmonte në zhbllokimin e ngushticës përpara takimit të tij të planifikuar me Presidentin kinez Xi Jinping në Pekin në fund të këtij muaji dhe mund ta shtynte udhëtimin e tij nëse Kina nuk ofronte ndihmë.

“Mendoj se edhe Kina duhet të ndihmojë, sepse Kina merr 90% të naftës së saj nga Ngushticat”, tha Trump. “Mund të vonojmë”, tha ai duke iu referuar vizitës së tij nëse Kina nuk ofron mbështetje në Gjirin Persik.

Ministria e Jashtme kineze nuk iu përgjigj menjëherë një kërkese të Reuters për koment.

Trump gjithashtu rriti presionin mbi aleatët evropianë për të ndihmuar në mbrojtjen e ngushticës, duke paralajmëruar se NATO përballet me një të ardhme “shumë të keqe” nëse anëtarët e saj nuk i vijnë në ndihmë Uashingtonit.

Ministrat e Jashtëm të Bashkimit Evropian do të diskutojnë të hënën forcimin e një misioni të vogël detar në Lindjen e Mesme, por nuk pritet të vendosin për zgjerimin e rolit të tij në Ngushticën e Hormuzit, thonë diplomatët dhe zyrtarët.

Kryeministri britanik Keir Starmer diskutoi nevojën për të rihapur ngushticën me Trump dhe me kryeministrin kanadez Mark Carney, tha një zëdhënëse e Downing Street të dielën, ndërsa Koreja e Jugut ka thënë se do ta shqyrtojë me kujdes kërkesën e Trump.

Edhe pse disa anije iraniane kanë vazhduar të kalojnë dhe disa anije nga vende të tjera e kanë kaluar me sukses, kalimi është mbyllur në mënyrë efektive për pjesën më të madhe të trafikut të tankerëve në botë që kur Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli sulmuan Iranin më 28 shkurt, në fillim të një fushate intensive bombardimi që ka goditur mijëra objektiva në të gjithë vendin.

Dronët shkaktojnë zjarre, ndërprenë trafikun në aeroportin e Dubait

Pavarësisht pretendimeve të përsëritura nga autoritetet amerikane se kanë shkatërruar kapacitetet ushtarake të Iranit, sulmet me dronë vazhduan të kërcënojnë shtetet e Gjirit të hënën.

Autoritetet e Dubait thanë se kishin vënë nën kontroll një zjarr , por pezulluan përkohësisht fluturimet në aeroport, një qendër e madhe ndërkombëtare, pasi një sulm me dron goditi një rezervuar karburanti. Arabia Saudite kapi 34 dronë në rajonin e saj lindor brenda një ore, thanë mediat shtetërore. Nuk u raportuan të lënduar në asnjërin incident.

Zyrtarët amerikanë, duke iu përgjigjur pasigurisë ekonomike për shkak të çmimeve të larta të naftës, parashikuan të dielën se lufta kundër Iranit do të përfundonte brenda disa javësh dhe se do të pasonte një rënie e kostove të energjisë, pavarësisht pohimit të Iranit se mbetet “i qëndrueshëm dhe i fortë” dhe i gatshëm për t’u mbrojtur.

Trump, i cili kërcënoi me sulme të mëtejshme në qendrën kryesore të eksportit të naftës të Iranit, ishullin Kharg, gjatë fundjavës, ka thënë më parë se Irani dëshiron të negociojë, por Ministri i Jashtëm iranian Abbas Araqchi më herët të dielën e hodhi poshtë këtë pretendim.

“Ne kurrë nuk kemi kërkuar armëpushim dhe kurrë nuk kemi kërkuar negociata”, tha Araqchi për programin “Face the Nation” të CBS. “Ne jemi të gatshëm të mbrohemi për aq kohë sa të duhet”.